Türkiye'de sosyal jinekoloji ve aile planlamasının öncülerinden Ord. Prof. Naşid Erez (1899-1981)

Özet: Türk jinekoloji tarihinin kilometre taşlarından Hüseyin Naşid Erez, 14 Haziran 1899 tarihinde İstanbul’da dünyaya gelmiştir. 1924 yılında Lozan Üniversitesi Tıp Fakültesi’nden mezun olduktan sonra Türkiye’ye dönmüş, ardından İstanbul Darülfünunu Tıp Fakültesi Kadın Doğum Kliniği asistanlığına tayin edilmiştir. 1942 yılında İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi İkinci Kadın Doğum Kliniği’ni kurmuştur. 1944’te profesörlüğe, 1957’de ise ordinaryüs profesörlüğe yükseltilmiştir. 27 Mayıs 1960 askeri darbesinin ardından 146 öğretim üyesi ile birlikte üniversitedeki görevinden uzaklaştırılmıştır. İki yıl sonra çıkan yeni bir yasa sayesinde üniversitedeki görevine geri dönmüş ve 1969 yılında buradan emekli olmuştur. Naşid Erez, hocası ve dünyada sosyal jinekoloji alanının önderi sayılan Ord. Prof. Dr. Wilhelm Gustav Liepmann’ın (1878‒1939) izinden giderek Türkiye’de sosyal jinekoloji anlayışının tanınmasına önemli katkılarda bulunmuş; Türkiye’de aile planlaması ve doğum kontrolünün benimsenip yaygınlaşması için zemin hazırlamıştır. Ayrıca jinekoloji eğitiminde ve bilimsel toplantılarda tıbbi filmlerin kullanımına öncülük etmiştir. Tıp alanında, biri Almancadan tercüme olmak üzere dört kitabı ve 48 makalesi yayımlanan Naşid Erez, 21 Aralık 1981 tarihinde İstanbul’da hayatını kaybetmiştir.   

Anahtar kelimeler: aile planlaması, biyografi, jinekoloji, sosyal jinekoloji, tıp tarihi (20. yy) 

--- 

A Pioneer of Social Gynecology and Family Planning in Turkey: Ord. Prof. Naşid Erez (1899-1981)

Abstract: Marking a milestone in the history of Turkish gynecology, Hüseyin Naşid Erez was born on 14 June 1899 in Istanbul. After graduating from the Lausanne University Faculty of Medicine in 1924, he returned to Turkey and soon was assigned as an assistant at the Clinic of Gynecology and Obstetrics at the Istanbul University Faculty of Medicine. Dr. Erez founded the second Clinic of Gynecology and Obstetrics at the same university in 1942. He was promoted to professorship in 1944, then to ordinarius (senior) professorship in 1957. After the military coup of 27 May 1960, he was discharged from the university together with 146 other academics; after two years, however, he was restored to his previous workplace, from where he would retire in 1969. Following the footsteps of his tutor Ord. Prof. Dr. Wilhelm Gustav Liepmann (1878‒1939), one of the originators of the social gynecology approach in the world, Dr. Erez greatly contributed by promoting, implementing and generalizing this approach in Turkey. He paved the way for developing a national family planning program and promoting contraception practices in Turkey. He also pioneered using medical movies in gynecology education and at scientific meetings. In the field of medicine, he published three books and 48 articles, and translated a book from German. Dr. Naşid Erez died on 21 December 1981 in Istanbul.   Keywords: biography, family planning, gynecology, history of medicine (20th cent.), social gynecology

Keywords: biography, family planning, gynecology, history of medicine (20th cent.), social gynecology

Cite:  Tekiner, Halil. “Türkiye’de sosyal jinekoloji ve aile planlamasının öncülerinden Ord. Prof. Naşid Erez (1899-1981),” Nobel Medicus, 12(1), (2016): 106-109.

Link: http://web.a.ebscohost.com/abstract?direct=true&profile=ehost&scope=site&authtype=crawler&jrnl=13052381&AN=115067019&h=uUWSK0G5LeiUIuNgR%2bFgDfPpz%2bycXawSnGoMKX0ph9zwpPlbKPoDePGAnLiIzbi3%2bkPYeozLnLUqYz0YxOrqDg%3d%3d&crl=c&resultNs=AdminWebAuth&resultLocal=ErrCrlNotAuth&crlhashurl=login.aspx%3fdirect%3dtrue%26profile%3dehost%26scope%3dsite%26authtype%3dcrawler%26jrnl%3d13052381%26AN%3d115067019